Tóm tắt luận án Tiến sĩ Lý luận và phương pháp dạy học môn Sinh học: Xây dựng và sử dụng các chủ đề tích hợp giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu trong dạy học sinh học cấp độ tổ chức sống trên cơ thể ở trưởng phổ thông

XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG CÁC CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG VÀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TRONG DẠY HỌC SINH HỌC CẤP ĐỘ TỔ CHỨC SỐNG TRÊN CƠ THỂ Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG

Tác giả: NGUYỄN THỊ QUYÊN

Lĩnh vực: Khoa học Giáo dục

Nội dung tài liệu:
Luận án tiến sĩ này tập trung vào việc xây dựng và sử dụng các chủ đề tích hợp giáo dục môi trường (GDMT) và biến đổi khí hậu (BĐKH) trong giảng dạy môn Sinh học tại trường phổ thông. Nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tích hợp GDMT và BĐKH nhằm nâng cao chất lượng dạy học và trang bị cho học sinh những kiến thức, kỹ năng cần thiết để ứng phó với các vấn đề môi trường và biến đổi khí hậu trong thực tiễn. Luận án đề xuất các chủ đề Sinh học dựa trên cấp độ tổ chức sống trên cơ thể, đồng thời xác định nội dung và địa chỉ tích hợp GDMT & BĐKH một cách logic và hiệu quả.

Mục lục chi tiết:

• PHẦN I: MỞ ĐẦU
• 1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
• 3. ĐỐI TƯỢNG, KHÁCH THỂ
• 3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.2. Khách thể nghiên cứu
• 4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 5. GIẢ THUYẾT KHOA HỌC
• 6. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
• 6.1. Nghiên cứu lý thuyết
• 6.2. Nghiên cứu thực tiễn
• 6.3. Nghiên cứu xây dựng các sản phẩm của đề tài
• 6.3.1. Cấu trúc hóa nội dung hệ thống chủ đề Sinh học các CĐTCS trên cơ thể; xác định các nội dung và địa chỉ tích hợp GDMT & BĐKH trong chủ đề sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 6.3.2. Xây dựng quy trình xây dựng và sử dụng chủ đề tích hợp GDMT & BĐKH trong dạy học sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 6.3.3. Đề xuất các nguyên tắc và phương pháp tích hợp GDMT & BĐKH theo chủ đề trong dạy học Sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể ở trường phổ thông
• 6.3.4. Thiết kế một số ví dụ minh họa phương pháp tích hợp GDMT & BĐKH theo chủ đề trong dạy học Sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể ở trường phổ thông.
• 6.4. Thực nghiệm sư phạm nhằm kiểm tra giả thuyết khoa học của đề tài
• 7. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 8. NHỨNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
• 8.1. Đề xuất cấu trúc hóa nội dung hệ thống chủ đề Sinh học các CĐTCS trên cơ thể. Từ đó, xác định các nội dung tích hợp GDMT & BĐKH trong hệ thống chủ đề sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 8.2. Đề xuất quy trình xây dựng hệ thống chủ đề Sinh học các CĐTCS trên cơ thể và quy trình sử dụng chủ đề tích hợp GDMT & BĐKH trong dạy học sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 8.3. Đề xuất các nguyên tắc và phương pháp tích hợp CĐTCS trong dạy học hệ thống chủ đề sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 8.4. Thiết kế ví dụ minh họa phương pháp tích hợp GDMT và BĐKH theo chủ đề trong dạy học Sinh học các CĐTCS trên cơ thể và vận dụng trong thực tiễn dạy học.
• 8.5. Chứng minh được quan hệ logic trong đánh giá hiệu quả dạy học kiến thức môn học với hiệu quả chuyển biến về thái độ, hành vi BVMT và ứng phó với BĐKH của học sinh mà giả thuyết nghiên cứu đã đề ra.
• PHẦN II – KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu về tích hợp giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu trên thế giới và ở Việt Nam.
• 1.1.1. Tích hợp giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu trên thế giới.
• 1.1.1.1. Về nghiên cứu tích hợp giáo dục môi trường
• 1.1.1.2. Về nghiên cứu tích hợp giáo dục biến đổi khí hậu (GDBĐKH)
• 1.1.2. Tích hợp giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu ở Việt Nam.
• 1.1.2.1. Về nghiên cứu tích hợp giáo dục môi trường
• 1.1.2.2. Về nghiên cứu tích hợp giáo dục biến đổi khí hậu
• 1.2. Cơ sở lý luận của đề tài
• 1.2.1. Một số khái niệm cơ bản có liên quan đến giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu
• 1.2.1.1. Khái niệm về môi trường và khí hậu
• 1.2.1.2. Khái niệm ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu
• 1.2.1.3. Khái niệm bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu
• 1.2.1.4. Khái niệm, mục đích và nội dung giáo dục môi trường ở trường phổ thông
• 1.2.1.5. Khái niệm, mục đích và nội dung giáo dục biến đổi khí hậu ở trường phổ thông
• 1.2.2. Cơ sở lý luận về tích hợp và dạy học tích hợp
• 1.2.2.1. Khái niệm tích hợp
• 1.2.2.2. Khái niệm dạy học tích hợp
• 1.2.2.3. Các ưu điểm của DHTH các môn học
• 1.2.2.4. Các phương thức tích hợp các môn học
• 1.2.2.5. Các mức độ tích hợp các môn học
• 1.2.3. Cơ sở lý luận về chủ đề và dạy học theo chủ đề
• 1.2.3.1. Khái niệm chủ đề (Themes)
• 1.2.3.2. Khái niệm dạy học theo chủ đề
• 1.2.3.3. Các ưu điểm của dạy học theo chủ đề
• 1.2.4. Hệ thống chủ đề sinh học các cấp độ chức sống
• 1.2.4.1. Nghiên cứu phân chia và xác định số lượng các cấp độ chức sống (các chủ đề lớn)
• 1.2.4.2. Nghiên cứu xác định nội hàm các chủ đề sinh học các cấp độ chức sống
• 1.2.4.3. Nghiên cứu cấu trúc hóa các kiến thức Di truyền học trong các chủ đề sinh học các cấp độ chức sống
• 1.3. Cơ sở thực tiễn của đề tài:
• 1.3.1. Kết quả điều tra trên giáo viên
• 1.3.2. Kết quả điều tra trên học sinh
• CHƯƠNG 2
• XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG CÁC CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG VÀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TRONG DẠY HỌC SINH HỌC CÁC CẤP ĐỘ TỔ CHỨC SỐNG TRÊN CƠ THỂ Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG
• 2.1. Giới thiệu khái quát cấu trúc nội dung phần Sinh thái học, SGK Sinh học 12
• 2.2. Cấu trúc hóa nội dung hệ thống chủ đề Sinh học các CĐTCS trên cơ thể
• 2.2.1. Cấp độ quần thể
• 2.2.2. Cấp độ quần xã – hệ sinh thái
• 2.2.3. Cấp độ Sinh thái quyển
• 2.3. Xác định nội dung tích hợp giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu trong hệ thống chủ đề sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể
• 2.3.1. Thế nào là kiến thức giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu
• 2.3.2. Cách xác định nội dung giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu trong hệ thống chủ đề sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 2.3.3. Nội dung và địa chỉ tích hợp giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu trong nội dung các chủ đề Sinh học các cấp độ chức sống trên cơ thể.
• 2.3.3.1. Nội dung giáo dục môi trường và biến đổi khí hậu tích hợp trong nội dung các chủ đề sinh học cấp độ chức sống Quần thể