Luận văn Thạc sĩ Văn hóa học: Những giá trị văn hóa của cụm di tích đền – chùa Bà Tấm (xã Dương Xá, huyện Gia Lâm, Hà Nội)

Những Giá Trị Văn Hoá Của Cụm Di Tích Đền – Chùa Bà Tấm (Xã Dương Xá, Huyện Gia Lâm, Hà Nội)

Tác giả: Nguyễn Hoàng Hiệp

Lĩnh vực: Văn hóa học

Nội dung tài liệu:
Luận văn Thạc sĩ Văn hóa học này tập trung nghiên cứu và đánh giá toàn diện các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể của cụm di tích Đền – Chùa Bà Tấm, tọa lạc tại xã Dương Xá, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Cụm di tích này có lịch sử hình thành lâu đời, gắn liền với nhân vật lịch sử Nguyên phi Ỷ Lan. Nghiên cứu đi sâu vào phân tích các giá trị lịch sử, kiến trúc, nghệ thuật, các di vật khảo cổ, cũng như các lễ hội và tín ngưỡng dân gian liên quan, nhằm làm rõ ý nghĩa và vai trò của cụm di tích trong đời sống văn hóa, lịch sử của địa phương và quốc gia. Luận văn cũng đề cập đến thực trạng bảo tồn và đề xuất các kiến nghị nhằm phát huy giá trị của di tích.

Mục lục chi tiết:

• Lời cam đoan
• Mục lục
• Danh mục chữ viết tắt
• Mở đầu
• Chương 1: Không gian văn hóa xã Dương Xá và cụm di tích Đền – Chùa Bà Tấm
• 1.1. Tổng quan về xã Dương Xá
• 1.1.1. Vị trí địa lý
• 1.1.2. Đặc điểm tự nhiên
• 1.1.3. Dân cư và đời sống kinh tế, xã hội
• 1.1.4. Văn hóa truyền thống xã Dương Xá
• 1.2. Đền chùa Bà Tấm trong diễn trình lịch sử
• 1.2.1. Linh Nhân Hoàng Thái Hậu – Nguyên phi Ỷ Lan
• 1.2.2. Lịch sử hình thành, xây dựng di tích đền chùa Bà Tấm
• Chương 2: Giá trị văn hóa vật thể của cụm di tích Đền – Chùa Bà Tấm
• 2.1. Giá trị của cụm di tích đền – chùa Bà Tấm qua nguồn tư liệu khảo cổ học
• 2.1.1. Di tích, di vật chùa Bà Tấm thời Lý
• 2.1.2. Di tích, di vật chùa Bà Tấm thời Trần
• 2.1.3. Di tích, di vật chùa Bà Tấm thời Mạc
• 2.1.4. Di tích, di vật chùa Bà Tấm thời Lê Trung hưng
• 2.1.5. Di tích, di vật chùa Bà Tấm thời Nguyễn
• 2.2. Giá trị kiến trúc nghệ thuật của cụm di tích qua kiến trúc hiện tồn
• 2.2.1. Không gian cảnh quan
• 2.2.2. Bố cục mặt bằng tổng thể
• 2.3. Giá trị của các di vật, cổ vật trong di tích
• 2.3.1. Di vật đá
• 2.3.2. Di vật gỗ
• 2.4. Thực trạng và công tác bảo tồn phát huy giá trị văn hóa vật thể cụm di tích đền – chùa Bà Tấm
• 2.4.1. Thực trạng giá trị văn hóa vật thể tại cụm di tích đền – chùa Bà Tấm
• 2.4.2. Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa vật thể tại cụm di tích đền – chùa Bà Tấm
• Chương 3: Giá trị văn hóa phi vật thể của cụm di tích Đền – Chùa Bà Tấm
• 3.1. Lễ hội của cụm di tích đền – chùa Bà Tấm
• 3.1.1. Thời gian và lịch lễ hội xưa
• 3.1.2. Thời gian, lịch lễ hội hiện nay
• 3.1.3. Chuẩn bị lễ hội
• 3.1.4. Diễn trình lễ hội đền – chùa Bà Tấm
• 3.2. Vai trò của lễ hội đền Bà Tấm trong đời sống cộng đồng
• 3.2.1. Những giá trị của lễ hội đền Bà Tấm
• 3.2.2. Các lớp văn hóa tín ngưỡng tích hợp trong lễ hội
• 3.2.3. Lễ hội trong đời sống cộng đồng cư dân
• 3.3. Lễ hội đền – chùa Bà Tấm trong mối quan hệ với lễ hội các di tích cùng thờ Nguyên Phi Ỷ Lan
• 3.4. Thực trạng và công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa phi vật thể đền-chùa Bà Tấm
• 3.4.1. Thực trạng của lễ hội đền – chùa Bà Tấm
• 3.4.2. Bảo tồn và phát huy lễ hội đền – chùa Bà Tấm
• Kết luận
• Tài liệu tham khảo
• Phụ lục